Blog

Δωρεάν λογισμικό για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο μπορούν να βρουν οι οικιακοί χρήστες στο διαδίκτυο. Το λογισμικό που παρέχεται στους χρήστες δωρεάν από τη Blue Coat Systems προσφέρει προστασία από το ακατάλληλο περιεχόμενο του διαδικτύου για τα παιδιά, από spywares αλλά και από προσπάθειες εξαπάτησης των χρηστών, π.χ. phising.

Το πρόγραμμα λέγεται K9 Web Protection και σύμφωνα με τον κατασκευαστή είναι ναι μεν σχεδιασμένο για γονείς και οικογένειες, αλλά τα στάνταρντ δημιουργίας και εφαρμογής του είναι τα ίδια με εκείνα που η εταιρία χρησιμοποιεί σε αντίστοιχα προγράμματα που απευθύνονται σε επιχειρήσεις και επαγγελματίες ακόμα και σε κυβερνητικούς οργανισμούς παγκοσμίως. Το πρόγραμμα δίνει στους γονείς τη δυνατότητα να μπλοκάρουν τις κατηγορίες στις οποίες επιθυμούν να απαγορεύεται η πρόσβαση των παιδιών σε αυτές και να ρυθμίζουν τις ώρες πρόσβασης των παιδιών στο διαδίκτυο.

Η εταιρία έχει κατηγοριοποιήσει 1 δισεκατομμύριο σελίδες στο internet και έχει αναπτύξει μια εφαρμογή που μπορεί να ελέγχει αυτόματα ακόμη και σελίδες που δεν είναι κατηγοριοποιημένες. Σύμφωνα με τη εταιρία αυτό που καθιστά το συγκεκριμένο πρόγραμμα αξιόπιστο είναι τα παρακάτω χαρακτηριστικά του. Η εταιρία δέχεται και αξιολογεί περίπου 80 εκατομμύρια αιτήσεις ημερησίως. Έτσι έχει τη δυνατότητα να παρέχει το πιο αξιόπιστο περιεχόμενο φιλτραρισμένης βάσης δεδομένων που υπάρχει διαθέσιμο. Δίνει στους γονείς τη δυνατότητα μέσω μιας προηγμένης τεχνολογίας που βασίζεται σε στατιστική ανάλυση και τεχνητή νοημοσύνη να αποκλείουν τις σελίδες που θεωρούν βλαβερές για τα παιδιά. Τέλος κάνει συχνά Updates για να είναι η εταιρία σίγουρη πως είναι ενημερωμένη και καλύπτει όλο το εύρος των τεχνολογικών χαρακτηριστικών.Ο γονιός που επιθυμεί να αποκτήσει πρόσβαση στο λογισμικό μπορεί να το κάνει εντελώς δωρεάν μέσω του Internet.

Να τονίσω ότι όλες οι πληροφορίες που έχω παραθέσει αποτελούν συγκεντρωμένη γνώση από πηγές πρόσβασης διαδικτυακές, καθώς και πληροφορίες από την ίδια την εταιρία. Δεν έχω προσωπική άποψη και γνώση για το συγκεκριμένο λογισμικό.Η εταιρία φαίνεται αρκετά αξιόπιστη και στην ιστιοσελίδα της βρίσκονται αναρτημένες μια σειρά βραβεύσεων για τα προϊόντα της. Όπως και references και press releases. Τα γράφω αυτά για να υποστηρίξω την αρχική μου πρόταση πως φαίνεται μια αξιόπιστη πηγή. Εν πάση περιπτώσει από τη στιγμή που είναι δωρεάν νομίζω πως δεν έχει κανείς να χάσει τίποτα να το δοκιμάσει. Μπορεί και να αποτελεί τελικά μια καλή και συμφέρουσα λύση για την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο.

Πολύ καλή βρήκα μια υπηρεσία στο ιντερνετ, η οποία σύμφωνα με τους δημιουργούς βασίζεται στη διαδικτυακή τοποθεσία "σχολείο για την ασφάλεια των πληροφοριών" που δημιουργήθηκε για την Εθνική Ημέρα για την Ασφάλεια των Πληροφοριών της Φινλανδίας το 2005, και μπορείτε να την επισκεφθείτε στη διεύθυνση www.tietoturvakoulu.fi (στα Φινλανδικά και τα Σουηδικά).Η διαδικτυακή τοποθεσία της εκστρατείας "Get Safe Online" παρέχει σαφείς, αξιόπιστες και πρακτικές συμβουλές για την ασφάλεια στο Διαδίκτυο, δίνοντας τη δυνατότητα ακόμα και στους πιο ευάλωττους χρήστες να προστατεύονται όταν είναι συνδεδεμένοι στο Διαδίκτυο.

Πηγαίνοντας στην αρχική σελίδα θα βρείτε τις πληροφορίες κατανεμημένες ανά κατηγορία. Όλες οι πληροφορίες αφορούν στην ασφαλή χρήση του διαδικτύου από τα παιδιά, αλλά η υπηρεσία παρέχει πληροφορίες για κάθε ρόλο που μπορεί να προσεγγίζει μια τέτοια προσπάθεια. Μπορείς να βρεις υλικό αν είσαι γονιός, εκπαιδευτικός ή μαθητής.

Για τα παιδιά η υπηρεσία προσφέρει animated ιστορίες με εκπαιδευτικό χαρακτήρα. Οι ιστορίες είναι διαδραστικές, και ενημερώνουν τα παιδιά για την ασφαλή χρήση του ιντερνετ. Τους ζητείται επίσης να συμμετέχουν στις ιστορίες μέσα από διάφορες ερωτήσεις πολλαπλών απαντήσεων. ΟΙ ιστορίες είναι χωρισμένες ανά ηλικιακή ομάδα παιδιών στην οποία και απευθύνονται. Στη συνέχεια η υπηρεσία έχει δημιουργήσει ένα κουιζ ερωτήσεων με σκοπό την ανίχνευση της γνωστικής πληρότητας του κάθε παιδιού σε θέματα ασφάλειας του internet. Τα κουιζ είναι επίσης χωρισμένα σε ηλικιακά γκρουπ.

Μπορείτε να επιλέξετε τη μπάρα « υλικό για εκπαιδευτικούς» , όπου αναπτύσσονται μια σειρά από θέματα σε σχέση με τη χρήση του διαδικτύου από τα παιδιά. Τέτοια θέματα είναι : Βασικά θέματα, Κακοί στο Διαδίκτυο, Συμπεριφορά στο Διαδίκτυο και Συμβουλές για το σχεδιασμό μαθημάτων.

Αντίστοιχα υπάρχει δομημένη και ειδική ενότητα για τους γονείς με πληροφορίες και κατευθύνσεις που μπορούν αν δώσουν μέσα απ’ το δικό τους το ρόλο στο παιδί τους. Αντίστοιχα αναπτύσσονται θέματα όπως : Ασφάλεια στο Διαδίκτυο Συνομιλίες μέσω ιντερνετ, Τα δικαιώματα των παιδιών στο Διαδίκτυο, Αναφορά προβλημάτων και Ασφαλής χρήση ανάλογα με την ηλικία. Ωραία προσπάθεια και χρήσιμη και χαίρομαι που βλέπω μεγλαή ευαισθητοποίηση στη χώρα μας για τα θέματα που αφορούν στο internet και τη λειτουργεία του.

Και μιας και είπα ευαισθητοποίηση να αναφέρω και τα σχετικά μιας ημερίδα που πρόκειται να γίνει στο Ηράκλειο της Κρήτης με θέμα την αυτοπροστασία χρηστών και συνδρομητών και την ασφάλεια ηλεκτρονικών δικτύων. Σύμφωνα με το δελτίο τύπου :
Η Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Κρήτης, διοργανώνουν ημερίδα τη Δευτέρα 1 Δεκεμβρίου 2008 και ώρα 9:30-15:00, στο Ηράκλειο (Ξενοδοχείο Ατλαντίς, Υγείας 2) με θέμα:
ΑΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΧΡΗΣΤΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΩΝ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ
Στόχος της ημερίδας είναι να παρουσιάσει τις τεχνολογικές εξελίξεις σε θέματα ασφάλειας των επικοινωνιών, καθώς και να ενημερώσει τους χρήστες και συνδρομητές σχετικά με τα προληπτικά μέτρα αυτοπροστασίας στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες.
Η είσοδος στην ημερίδα είναι ελεύθερη.
Η διοργάνωση τελεί υπό την αιγίδα της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Ηρακλείου και του Δήμου Ηρακλείου.

Καλό είναι να βρεθούν εκεί γονείς καθώς και μεγαλύτερα παιδιά μιας και θα έχουν την ευκαιρία να ενημερωθούν από τους πλέον αρμόδιους για θέματα ασφάλειας τους internet.

Συνεχίζοντας τη χθεσινή ανάρτηση σχετικά με το σύνδρομο εθισμού στο διαδίκτυο βρήκα τα συμπτώματα του συνδρόμου που πρέπει να αποτελούν και «καμπανάκια» για τους γονείς και τους δασκάλους των παιδιών πως κάτι δεν είναι φυσιολογικό. Πριν αναφέρω όμως επιγραμματικά τα συμπτώματα να καταθέσω και αυτό που μου έκανε εντύπωση. Διάβασα κάπου πως ένας Αμερικάνος Ψυχίατρος ζήτησε να συμπεριληφθεί το internet addiction στο εγχειρίδιο διαταραχών, στην επανέκδοση του που πρόκειται να κυκλοφορήσει, ως αυτοτελές σύνδρομο.

Τα συμπτώματα των παιδιών που έχουν περάσει μέσα στη δίνη του εθισμού, είναι ποικιλότροπα και διαφορετικά. Επίσης επηρεάζουν παραπάνω από ένα τομείς στη ζωή τους. Επιγραμματικά τα σημαντικότερα εξ’ αυτών είναι :

Ψυχολογικά:
• Aίσθηση ευφορίας όση ώρα βρισκόμαστε στο Διαδίκτυο.
• Είμαστε ανίκανοι να σταματήσουμε την δραστηριότητα.
• Αποζητούμε όλο και περισσότερο χρόνο στο internet.
• Παραμελούμε οικογένεια και φίλους.
• Νιώθουμε κενοί, θλιμμένοι και οξύθυμοι όταν δεν βρισκόμαστε στο ιντερνετ.
• Λέμε ψέματα στην οικογένεια και τους φίλους μας για τις δραστηριότητες μας. Αντιμετωπίζουμε προβλήματα με τη δουλειά και το σχολείο.

Σωματικά:

• Διατροφικές διαταραχές.
• Διαταραχές του ύπνου και αλλαγή των συνηθειών ύπνου.
• Μυοσκελετικές παθήσεις (π.χ. σκολίωση).
• Μειωμένη αθλητική δραστηριότητα.
• Ξηρά μάτια - μυωπία
• Ημικρανίες
• Παραμέληση προσωπικής υγιεινής.

Όταν εντοπίσετε περισσότερα από ένα από αυτά τα συμπτώματα καλό θα είναι να είστε σε εγρήγορση γιατί μπορεί το παιδί να είναι στα πρόθυρα του εθισμού στο Internet.

Στη χώρα μας τα νέα είναι συγκλονιστικά, θα έλεγα. Καταρχάς υπάρχει και λειτουργεί μονάδα (Μονάδα Εφηβικής Υγείας του «Παίδων») θεραπείας των συμπτωμάτων του εθισμού στο διαδίκτυο. Αυτή τη στιγμή στη μονάδα παρακολουθούνται με συμπτώματα εθισμού στο ιντερνετ 17 παιδιά. Για να είμαι ειλικρινής, ούτε το ήξερα ούτε και το είχα ξανακούσει ότι αφενός υπάρχει τέτοιος δημόσιος φορέας και αφετέρου ότι υπάρχουν Έλληνες γονείς που έχουν προχωρήσει τόσο βαθιά σε γνώση, που έχουν παραπέμψει τα παιδιά τους για να τα βοηθήσουν.

Από την άλλη πλευρά η έρευνα δείχνει ότι η Ελλάδα έχει μπει σε ρυθμούς διαδικτυακού εθισμού με ένα στα 100 Ελληνόπουλα να βρίσκεται σε προχωρημένη κατάσταση του φαινόμενου, ενώ το 18,2% των νέων παρουσιάζει περιοδικά ή συχνά προβλήματα από την κατάχρηση του διαδικτύου, βιώνουν δηλαδή την κατάσταση πριν τον εθισμό.Το 8% των εφήβων σύμφωνα με την έρευνα χρησιμοποιεί το Internet περισσότερες από 20 ώρες εβδομαδιαίως, 10 ώρες δηλαδή περισσότερες από το επιτρεπόμενο όριο. Σε παγκόσμιο επίπεδο, βέβαια, φαίνεται τα πράγματα να είναι πολύ χειρότερα.

Στο διαδίκτυο βρήκα και κάποιες πρακτικές συμβουλές – μέτρα πρόληψης, γιατί ως γνωστόν η πρόληψη είναι καλύτερη από τη θεραπεία. Δε διαφέρουν πολύ από όσα ήδη έχουμε αναλύσει ( βλ. Πρακτικές συμβουλές για ασφάλεια στο διαδίκτυο ανά ηλικία παιδιών) αλλά τα παραθέτω ξανά για να υπάρχουν συγκεντρωμένα. Οι ειδικοί προτείνουν :

• Όρια από τους γονείς που θα κατευθύνουν τα παιδιά
• Ενασχόληση και εκπαίδευση των γονέων σε θέματα διαδικτύου. Αφιέρωση χρόνου στο Internet μαζί με τα παιδιά
• Τοποθέτηση υπολογιστή σε κοινόχρηστο χώρο
• Χρήση ειδικών φίλτρων για τις επιβλαβείς ιστοσελίδες
• Ενημέρωση των παιδιών με απλά λόγια από μικρή ηλικία για την ύπαρξη του φαινομένου και τις συνέπειές του.

Το Internet addiction φαίνεται να προσβάλλει περισσότερο τα αγόρια, τα παιδιά μονογονεϊκών ή δυσλειτουργικών οικογενειών και όσα πάσχουν από καταθλιπτικά συναισθήματα ή υπερκινητικότητα. Ωστόσο αυτό δε σημαίνει ότι το πρόβλημα δε θα χτυπήσει και τη δική μας πόρτα. Οφείλουμε να είμαστε καλά ενημερωμένοι και προετοιμασμένοι και πάνω από όλα οφείλουμε να μην αγνοούμε – προσπερνάμε τις ενδείξεις! Φαίνεται να είναι ένα πρόβλημα για τα παιδιά που όμως έχει λύση, και που η παρέμβαση των ειδικών, από όσο τουλάχιστον διάβασα, δεν είναι πολύπλοκη. Η ουσία είναι να το αντιλήφθουμε και να ζητήσουμε βοήθεια έγκαιρα για να είναι και αποτελεσματική.

Οτιδήποτε ξεπερνά τα όρια του φυσιολογικού δεν απέχει πολύ από το να γίνει πρόβλημα. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση της υπερβολικής χρήσης του Internet από τα παιδιά. Πρώτος ο ψυχίατρος Ιβάν Γκόλντμπεργκ περιέγραψε τον «διαδικτυακό ιό» που πρασβάλει τον άνθρωπο, ονομάζοντάς τον «Internet addiction». Από το 1995, δύο χρόνια πριν τη δημοσιοποίηση του πρώτου περιστατικού στις ΗΠΑ, λειτούργησε το πρώτο Κέντρο Απεξάρτησης, ενώ η ηλικιακή ομάδα που επηρεάστηκε περισσότερο ήταν οι έφηβοι χρήστες του Internet. Το πρόβλημα λοιπόν αυτό, που ελληνικά και επιστημονικά λέγεται σήμερα Σύνδρομο Διαδικτυακού Εθισμού, έχει αίτια, συμπτώματα και αποτελέσματα όπως κάθε άλλη διαταραχή της συμπεριφοράς. Τα αποτελέσματα της Μονάδας Εφηβικής Υγείας της Πανεπιστημιακής Παιδιατρικής Κλινικής στο Παίδων Αγλαΐα Κυριακού κατατάσσουν τη συγκεκριμένη διαταραχή σαν φαινόμενο με επιπτώσεις ναρκωτικής ουσίας και εθισμού.
Μετά από χρόνια ερευνών, οι επιστήμονες είναι σε θέση να γνωρίζουν πως το φάσμα των Internet addictive ηλικιών αποτελούν τα παιδιά και οι έφηβοι έως και 14 ετών, ενώ συχνότερα περιστατικά συναντιόνται σε ηλικίες παιδιών από 15 μέχρι 17 καθώς και σε όσους έχουν ξεπεράσει την όψιμη εφηβεία.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες του Safer Internet δυστυχώς, γονείς και καθηγητές δεν καταλαβαίνουν το πρόβλημα, πριν αυτό γίνει σοβαρό. Αυτό συμβαίνει γιατί ότι γίνεται στο Διαδίκτυο είναι εύκολο να κρυφτεί και γιατί ο εθισμός στο Διαδίκτυο δεν είναι ευρέως αναγνωρισμένος από την ιατρική κοινότητα. (Οι ψυχίατροι συνεχίζουν να διαφωνούν για το αν αυτή η συμπεριφορά μπορεί να χαρακτηριστεί «εθισμός», με μερικούς να προτιμούν να την αποκαλούν «καταναγκαστική συμπεριφορά».)

Συνεχίζοντας την ενημέρωση του το safer internet αναφέρει πως τα παιδιά και γενικότερα οι νέοι μπορεί εύκολα να «κολλήσουν» σε online δραστηριότητες όπως παιχνίδια με πολλούς χρήστες, άμεσα μηνύματα, πορνογραφία και chat rooms. Τα πιο ευάλωτα παιδιά, σύμφωνα με τις Υπηρεσίες Εξάρτησης στον Υπολογιστή της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ, είναι αυτά που είναι «μοναχικά και βαριούνται ή από οικογένειες όπου κανείς δεν είναι στο σπίτι για να μιλήσουν μετά το σχολείο».Επιπροσθέτως παιδιά που δεν είναι δημοφιλή ή είναι ντροπαλά, έλκονται από τις ευκαιρίες δημιουργίας μιας νέας ταυτότητας σε ηλεκτρονικές κοινότητες.

Αγόρια, κυρίως, είναι οι συστηματικοί χρήστες των online παιχνιδιών ρόλων, στα οποία δημιουργούν μια άλλη προσωπικότητα και συνομιλούν με τους άλλους παίχτες. Αν και αυτό φαίνεται ως μια κοινωνική δραστηριότητα, για το εσωστρεφές άτομο, η υπερβολική ενασχόληση με τέτοιου είδους παιχνίδια μπορεί να σημαίνει την απομόνωση από τους φίλους και τους συνομηλίκους.

Προσέξτε το σημείο αυτό. Ο έφηβος, σύμφωνα με επιστημονικά δεδομένα αφού βρεθεί σε κατάσταση πλήρους εθισμού, δεν είναι πια σε θέση να αναγνωρίσει το πρόβλημα, δε συνεργάζεται και δε θέλει να επισκεφτεί ειδικό για να το αντιμετωπίσει. Μπορεί ακόμα να λέει ψέματα, να χειρίζεται και να εξαπατά τους γονείς του και να έχει γενικά συμπεριφορά εξαρτημένου από ουσίες ατόμου. Μπορεί να φτάσει και σε σημείο να κλέψει χρήματα από τους γονείς του προκείμενου να μπορέσει να διασφαλίσει την πρόσβαση του στο διαδίκτυο.

Επειδή το θέμα είναι αρκετά μεγάλο και οι πληροφορίες κρίσιμες και σημαντικές για να τις πιέσω να χωρέσουν σε μία ανάρτηση, θα ετοιμάσω και δεύτερη για τα συμπτώματα και τις επιπτώσεις του συνδρόμου που φαίνεται να ταλανίζει και τη χώρα μας.

Μια τηλεφωνική έρευνα διεξήχθη για λογαριασμό της Κοινωνίας της Πληροφορίας πρόσφατα σε παιδιά ηλικίας 10-15 ετών κατοίκους στο νομό Αττικής. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν πως τα παιδιά ηλικίας 10 – 15 ετών παρουσίασαν υψηλή χρήση του διαδικτύου. Μάλιστα σύμφωνα με την έρευνα το ποσοστό χρήσης του διαδικτύου από τα παιδιά είναι πολύ μεγαλύτερο από το αντίστοιχο ποσοστό χρήσης από τους ενήλικες. Τα παιδιά 12-15 ετών που φοιτούν στο γυμνάσιο φαίνεται να χρησιμοποιούν το internet σημαντικά περισσότερο από τα παιδιά του Δημοτικού.

Το ποσοστό των παιδιών 10- 15 ετών που χρησιμοποιούν το διαδίκτυο ανέρχεται στο 73% ενώ ο γενικός πληθυσμός 16 – 74 ετών χρησιμοποιεί το διαδίκτυο σε ποσοστό 30% μόλις. Η χρήση του ιντερνετ είναι έντονη, καθώς τους τελευταίους 3 μήνες 8 στα 10 παιδιά δήλωσαν πως χρησιμοποιούν το διαδίκτυο τουλάχιστον 1 φορά τη βδομάδα, ενώ το 36 % από αυτά χρησιμοποιούν το Internet καθημερινά. Σημαντικά υψηλότερη είναι η καθημερινή χρήση του διαδικτύου από παιδιά ηλικίας 12 – 15 ετών. Από τα στοιχεία της έρευνας φαίνεται πως η χρήση του Internet αυξάνεται με την ηλικία. Αναφορικά με την καθημερινή χρήση του διαδικτύου, σημειώστε ότι ο μέσος όρος χρόνου χρήσης από τα παιδιά αυτής της ηλικίας είναι 3 ώρες!!!

Το σπίτι , σύμφωνα με την έρευνα αποτελεί τον κυριότερο τόπο πρόσβασης στο internet. Τα παιδιά χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για λόγους διασκέδασης, επικοινωνίας και αναζήτησης πληροφοριών. Πολύ σημαντικό εύρημα ήταν ότι τα παιδιά φαίνεται να απέκτησαν τις δεξιότητες τους αναφορικά με το διαδίκτυο κυρίως από σεμινάρια, γονείς και φίλους. Χαμηλό ήταν το ποσοστό συμμετοχής τους σε websites κοινωνικοποίησης , μόλις 36%.

Το άρθρο συνεχίζοντας προτείνει 5 ερωτήσεις εύκολες και απλές που μπορείτε να θέσετε στα παιδιά σας και να ανιχνεύσετε με αυτό τον τρόπο κατά πόσο η ενασχόλησή τους με το διαδίκτυο είναι ασφαλής. ΟΙ ερωτήσεις είναι οι εξής

1. Τι κάνουν οι φίλοι σου στο διαδίκτυο;
2. Ποιες είναι οι καλύτερες και οι πιο δημοφιλείς ιστοσελίδες;
3. Δείξε μου τις αγαπημένες σου ιστοσελίδες
4. Τι είναι το Cyberbullying;
5. Όταν ήσουν συνδεδεμένος στο internet, είχες δει ποτέ κάτι περίεργο ή κάτι που σε έκανε να νιώσεις άβολα;

Και παραθέτει συνεχίζοντας και κάποιες επιπλέον ερωτήσεις για οικογένειες με μεγαλύτερα παιδιά :

1. Γνωρίζεις πραγματικά όλους τους φίλους σου στο ιντερνετ;
2. Λαμβάνει ποτέ μηνύματα από αγνώστους; Πώς τα χειρίζεσαι;
3. Ξέρεις κάποιον που πήγε να συναντήσει φίλο του που μιλούσαν στο internet;
4. Είναι οι άνθρωποι στο γκρουπ των φίλων σου ποτέ κακοί σε κανέναν; Θα μου το έλεγες αν ήτανε;
5. Κάποιες φορές τα παιδιά τραβούν γυμνές φωτογραφίες και τις στέλνουν σε άλλους; Έχει συμβεί στο σχολείο σου;

Ενδιαφέρουσα η έρευνα και τα ευρήματα, αν και θεωρώ πως το δείγμα ήταν αρκετά περιορισμένο για να προβεί κανείς σε άσκοπες γενικεύσεις. Μπορεί όμως να δώσει σημαντικές ενδείξεις για την πορεία των πραγμάτων στη σχέση παιδί – ιντερνετ. Σημαντικός και ο φορέας που ενεπλάκει και διεξήγαγε την έρευνα. Τα ποσοστά στην Ελλάδα φαίνεται να μεγαλώνουν με γρήγορους ρυθμούς, αλλά επίσης φαίνεται πως τα παιδιά μας είναι πιο προστατευμένα ακόμα από τους κινδύνους σε σχέση με άλλες χώρες.

Και κάτι τελευταίο - αφιερώστε 10 λεπτά να δείτε το βιντεάκι, με μάτια και αυτιά ανοιχτά...

Με την κατηγορία της παράνομης κατοχής παιδικού πορνογραφικού υλικού οδηγήθηκαν χθες το μεσημέρι στον εισαγγελέα Χανίων δυο αδέλφια από τον Κίσσαμο Χανίων, ηλικίας 30 και 31 ετών αντίστοιχα. Τα δυο αδέλφια συνελήφθησαν πριν περίπου μια εβδομάδα μετά την επιτυχημένη συνεργασία της Διεύθυνσης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος και της Αστυνομικής Διεύθυνσης Χανίων. Σύμφωνα με πληροφορίες το σήμα δόθηκε από τη Γερμανία στις ελληνικές αρχές οι οποίες με επιτυχία εντόπισαν και συνέλαβαν τα δυο αδέλφια από τα Χανιά.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα της εφημερίδας στον υπολογιστή των συλληφθέντων βρέθηκε πολύ μεγάλος αριθμός σκληρού παιδικού πορνογραφικού υλικού. Χθες το πρωί ο εισαγγελέας Χανίων άσκησε σε βάρος τους δίωξη σε βαθμό κακουργήματος.
Τα δυο αδέλφια δεν είχαν απασχολήσει ξανά τις αρχές στο παρελθόν και ακόμη δεν είναι ξεκάθαρο αν το υλικό ήταν για ιδία χρήση ή το διακινούσαν κιόλας μέσω του διαδικτύου.

Με αφορμή το κρούσμα αυτό, ή καλύτερα και αυτό το κρούσμα, ο υπουργός Δικαιοσύνης ανακοίνωσε λέει ότι οι ποινές για την παιδική πορνογραφία θα είναι πλέον βαρύτατες. Καθείρξεις, δίκες εξπρές, καταχωρίσεις σε ειδική βάση δεδομένων της Αστυνομίας στοιχείων DNA των αμετάκλητα καταδικασμένων προβλέπει (προσέξτε το ρήμα, θααααα δηλαδή ) το νομοσχέδιο με σκοπό την πάταξη της παιδικής πορνογραφίας και άλλα ωραία τέτοια βαρύγδουπα είπε ο υπουργός. Διαβάζοντας αυτά τα πρώτα λόγια περίμενα κι εγώ να δω τους «ανθρώπους» που καταστρέφουν τις παιδικές ψυχές χωμένους στα πιο βαθιά μπουντρούμια. Αλλά….αυταπατάμαι οικτρά!!!!

Τα μέτρα αναλυτικά ( που προβλέπονται ξαναθυμίζω ) είναι τα εξής 2 - 5 χρόνια για όποιον ενήλικο αποκτά μέσω διαδικτύου επαφή με ανήλικο μικρότερο των 15 ετών και προσβάλει την αξιοπρέπειά του στο πεδίο της γενετήσιας ζωής του. Ποινή κάθειρξης 10 εως 20 ετών για το δράστη του αδικήματος κατάχρησης σε ασέλγεια όταν ο παθών είναι ανήλικος. Τέλος 2- 5 χρόνια κάθειρξης προβλέπονται για όποιον εξωθεί ανήλικο μικρότερο των 15 ετών να παρίσταται σε ασελγή πράξη…Δηλαδή τίποτα…. Μέχρι να μπεις βγήκες! Αν έχεις και έναν καλό δικηγόρο , κάτι θα πληρώσεις, θα περάσεις και μια βόλτα από τη φυλακή να δεις πως είναι, θα δείξεις καλή διαγωγή και μετά θα αφεθείς με περιοριστικά μέτρα…! Και επειδή πάντα το έγκλημα ξεπερνά σε φαντασία και γνώση στην τεχνολογία τις αρχές, θα συνεχίσεις τις αρρωστημένες ορέξεις σου με προηγμένα μέσα, που θα χρειαστούν οι αρχές 5-6 χρονάκια να τα εντοπίσουν!!!! Καλά πλάκα μας κάνουν; Με 2 – 3 κάθειρξη χρόνια τιμωρείται ο παππούς που χρωστάει 2.000 ευρώ στο κράτος και δεν έχει να τα πληρώσει, 2 χρόνια και εκείνος που σεξουαλικά παρενοχλεί ένα παιδί μέσω του Internet, ή που το αναγκάζει να παραβρίσκεται σε ασελγείς πράξεις;;;;;

Ένα από τα μέτρα που προβλέπονται επίσης είναι η αύξηση του ηλικιακού ορίου από τα 10 στα 15 έτη για ένα παιδί που η παρενόχλησή του θεωρείται αξιόποινη. Έτσι, πιστεύουν, θα υπάρξει μεγαλύτερη αποτροπή από τη διάπραξη του αδικήματος σε μεγαλύτερο φάσμα ηλικιών. Για πρώτη φορά επίσης ποινικοποιείται η σεξουαλική προσέλκυση παιδιών μέσω του διαδικτύου και προβλέπονται και χρηματικές ποινές (αλλοίμονο..) από 50.000 εως 200.000 ευρώ.

Το μόνο ουσιαστικό που διάβασα εγώ από όλες αυτές τις φαμφάρες είναι ότι επιτέλους ποινικοποιείται και στην Ελλάδα η παρενόχληση παιδιών μέσω του διαδικτύου. Όλα τα υπόλοιπα εμένα μου μοιάζουν με κινήσεις εντυπωσιασμού περισσότερο παρά με ουσιαστικά μέτρα για την πάταξη του συγκεκριμένου είδους εγκλήματος. Για ρωτήστε και αυτή τη μάνα που το παιδί της υπήρξε θύμα σεξουαλικής παρενόχλησης μέσω του ιντερνετ.. Θα νιώθει δικαίωση όταν ο δράστης είναι έξω σε δυο χρόνια; Θα έχει τιμωρηθεί επαρκώς για το κακό που προκάλεσε στο παιδί της;

Διάβασα μια εξαιρετική συνέντευξη στο διαδίκτυο από την επικεφαλή του ελληνικού κόμβου ασφαλούς διαδικτύου,λίγο παλαιότερη αλλά εξίσου επίκαιρη. Μιλούσε για τον νέο τρόπο κοινωνικής διαδραστικότητας ο οποίος όπως χαρακτηριστικά είπε συνδέεται με έναν παθητικό Παγκόσμιο ιστό, έναν ιστό όπου οι χρήστες συμμετέχουν ενεργά στην πληροφορία χωρίς καν να χρειάζεται να έχουν ούτε καν τις τυπικές τεχνικές γνώσεις. Ωστόσο ο μη ειδικός αυτός χρήστης μπορεί να εμπλουτίσει τις πληροφορίες του περιεχομένου που βρίσκουμε στο διαδίκτυο άσχετα με το αν είναι έγκυρες ή όχι.

Χαρακτηριστικά αναφέρθηκε στο facebook. Στις 10 Ιουλίου του 2008 το facebook ανακοίνωσε ότι έχει 80 εκατομμύρια χρήστες. Κάθε ημέρα αναρτώνται στο facebook πάνω από 15 εκατομμύρια φωτογραφίες ενώ περισσότεροι από 400.000 επαγγελματίες και επιχειρηματίες εμπλέκονται στην πλατφόρμα και πάνω από 24.000 εφαρμογές δημιουργήθηκαν για να εξυπηρετούν τις ανάγκες των χρηστών του facebook. Σύμφωνα με την κυρία Βερόνικα Σαμαρά, οι εφαρμογές που τόσο εύκολα δημιουργούνται από ειδικούς και που προσκαλούν άλλους χρήστες να συμμετέχουν είναι ένας πολύ απλός τρόπος να δημιουργήσουν μια τεράστια βάση δεδομένων. Δεν πρέπει να θεωρούμε, ούτε εμείς μα ούτε και τα παιδιά μας πως ότι δημοσιοποιείται στο ιντερνετ παραμένει ιδιωτικό και πως στο διαδίκτυο μπορεί κανείς να έρθει αντιμέτωπος με τίμιους ανθρώπους το ίδιο συχνά όσο θα συναναστραφεί και εκείνους που δεν έχουν αθώες προθέσεις.

Σε μια συζήτηση του ελληνικού κόμβου ασφαλούς διαδικτύου με συμμετοχή εφήβων, όταν τέθηκε η σχετική ερώτηση για το κατά πόσο διαβάζουν τους όρους χρήσης και προστασίας δεδομένων, τα παιδιά απάντησαν ότι τα είχαν διαβάσει, δεν τα είχαν καταλάβει αλλά αυτό δεν τα εμπόδισε να φτιάξουν προφιλ στο διαδικτυακό τόπο. Συνεχίζει μάλιστα η επικεφαλής προτείνοντας κάποιες πρακτικές συμβουλές για να μπορέσουμε να διασφαλίσουμε την ασφάλειά μας και τα προσωπικά μας δεδομένα. Τα μεταφέρω όπως τα διάβασα :

- Πριν εγγραφούμε σε μια ιστοσελίδα κοινωνικής δικτύωσης, διαβάζουμε με προσοχή τη δήλωση περί απορρήτου και κατανοούμε πλήρως με ποιον τρόπο θα χρησιμοποιούνται από την ιστοσελίδα τα προσωπικά μας δεδομένα.

- Έχουμε πάντα υπόψη ότι οι πληροφορίες που δημοσιεύουμε στις ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης είναι δημόσια προσπελάσιμες. Ακόμα και όταν διαγράψουμε το προφίλ μας, πολλές πληροφορίες δεν αφαιρούνται και ενδέχεται επίσης να τις συναντήσουμε και αλλού στο Διαδίκτυο.

- Από τη στιγμή που δημιουργήσουμε το εικονικό μας προφίλ, πρέπει να πάμε στο μενού των ρυθμίσεων για τη διαχείριση των προσωπικών μας δεδομένων (συνηθέστερα θα το βρούμε στα αγγλικά ως «privacy settings») και να αλλάξουμε τις προεπιλεγμένες ρυθμίσεις. Στο μενού αυτό μπορούμε μεταξύ άλλων:

- Να επιλέξουμε αν οι επισκέπτες του προφίλ μας μπορούν να δουν αν είμαστε συνδεδεμένοι ή όχι.

- Να καθορίσουμε ποιοι θα μπορούν να βλέπουν το εικονικό μας προφίλ ή συγκεκριμένα στοιχεία που περιλαμβάνονται σε αυτό (ημερομηνία γέννησης, φωτογραφία κ.ά.)

- Να μπλοκάρουμε την πρόσβαση συγκεκριμένων ατόμων στο προφίλ μας.

- Να ρυθμίσουμε από ποιους χρήστες μπορούμε να λαμβάνουμε προσωπικά μηνύματα και σχόλια.

- Δεν ανεβάζουμε στο προφίλ μας φωτογραφίες όπου φαίνεται καθαρά η τοποθεσία στην οποία βρισκόμαστε.

- Αν δεχθούμε ένα προσβλητικό ή ανεπιθύμητο μήνυμα, χρησιμοποιούμε την ενσωματωμένη μέθοδο καταγγελιών της ιστοσελίδας κοινωνικής δικτύωσης που χρησιμοποιούμε. Συνήθως αναφέρεται με τη λέξη «report».

- Να γνωρίζουμε ότι από τη στιγμή που προσθέτουμε στη λίστα των φίλων μας κάποιο άτομο (αποδοχή «friend request»), αποκτά πρόσβαση στα προσωπικά δεδομένα που εμφανίζονται στο προφίλ μας, μεταξύ των οποίων οι φωτογραφίες και τα στοιχεία επικοινωνίας μας.

Μεταφέρετε και μεταδώστε τους βασικούς αυτούς κανόνες ασφάλειας στα παιδιά που πάντα αποτελούν πιο ευπαθή κοινωνική ομάδα και έχουν μεγαλύτερη ροπή στο να είναι απρόσεχτα και αμελή στα “ψιλά γράμματα”. Έτσι θα μπορέσουμε να διασφαλίσουμε την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο και θα μπορέσουμε να μειώσουμε τις πιθανότητες εκμετάλλευσης των προσωπικών δεδομένων από κακόβουλους ανθρώπους στο Internet.

Η υπηρεσία saferline.gr είναι ένας φορέας που δημιουργήθηκε και λειτουργεί με σκοπό τη διαφύλαξη της ασφαλούς πλοήγησης στο διαδίκτυο. Σκοπός της υπηρεσίας είναι η εξάλειψη και η καταπολέμηση κάθε είδους παράνομου περιεχομένου από το ιντερνετ. Τέτοιο περιεχόμενο μπορεί να αφορά σε θέματα πορνογραφίας, ρατσισμού, ηλεκτρονικής χαρτοπαιξίας, προστασίας πνευματικής ιδιοκτησίας και καταναλωτών.

Πρακτικά το saferline αποτελεί ένα φορέα που μπορεί κάποιος να απευθυνθεί όταν θελήσει να καταγγείλει παράνομο περιεχόμενο στο Internet και κατ’ επέκταση επιδιώκει και την αφαίρεση του υλικού αυτού από το διαδίκτυο. Ο τρόπος που η υπηρεσία αυτή λειτουργεί είναι συλλέγοντας τις καταγγελίες και προωθώντας τα στοιχεία στην υπηρεσία που είναι αρμόδια για την εξέτασή τους. Ο καταγγέλλων χρήστης μπορεί να ενημερωθεί για τη εξέλιξη, μόλις αυτό είναι επιτρεπτό. Οι καταγγελίες μπορεί να γίνουν και ανώνυμα , αν και η υπηρεσία δεσμεύεται για την τήρηση του προσωπικού απορρήτου.

Η SaferLine συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, και συγκεκριμένα από το πρόγραμμα « Σχέδιο Δράσης για την Ασφαλέστερη Χρήση του Ιντερνετ». Συνεργάζεται και με άλλους σημαντικούς φορείς όπως τη Forthnet, το ITE (- Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας¨), το Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού και το Safenet.

Πρακτικά τώρα, επειδή αυτό έχει σημασία και για αυτό κάνω και αυτή την ανάρτηση: ο χρήστης που θέλει να κάνει μια καταγγελία έχει διάφορες επιλογές. Οι καταγγελίες μπορεί να γίνουν με τη συμπλήρωση της ηλεκτρονικής φόρμας που θα βρείτε στο site, με ταχυδρομική αποστολή (SafeNet, Στουρνάρη 63, 10432 Αθήνα ), μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (report@safeline.gr) και τέλος τηλεφωνικά (από τις 9:00 έως τις 16:00 στα τηλέφωνα: 2119558450, 2105222161 και 2811391615). Κάτι σημαντικό που πρέπει να προσέξουμε όταν αποφασίζουμε να καταγγείλουμε το παράνομο περιεχόμενο στο διαδίκτυο είναι ότι θα πρέπει να δώσουμε όσο γίνεται πιο συγκεκριμένες πληροφορίες για τον τόπο και τον τύπο του περιεχομένου με το οποίο ήρθαμε αντιμέτωποι. Πιο αναλυτικά στοιχεία για τα δεδομένα που πρέπει να προσκομίσουμε καθώς και για την πορεία που ακολουθεί μια καταγγελία θα βρείτε στο site της SaferLine.

Το πιο σημαντικό νομίζω είναι να ευαισθητοποιηθούμε όλοι και να μην παραβλέπουμε παραβατικές συμπεριφορές στο διαδίκτυο ακόμα και όταν δε μας αφορούν. Μπορεί να μην είναι το δικό μας παιδί που ήρθε αντιμέτωπο με το παράνομο υλικό και να είμαστε εμείς. Μπορεί να μην έχουμε καν παιδιά. Αλλά μπορούμε έτσι, με πολύ απλό τρόπο να προφυλάξουμε κάποιου άλλου το παιδί. Εφόσον υπάρχουν τα μέσα για να καταπολεμηθεί η ανάρτηση και η πρόσβαση των παιδιών σε παράνομο υλικό, δεν έχουμε δικαιολογία για να μην τα αξιοποιούμε. Μόνο έτσι θα βοηθήσουμε όλοι στην εξυγίανση του διαδικτύου και θα καταστήσουμε το Internet ένα ασφαλή τόπο γνώσης, μόρφωσης, ψυχαγωγίας και ανάπτυξης των παιδιών.

Να γιατί ο χώρος του ιντερνετ είναι μαγικός, ανεξάρτητα των κινδύνων που μπορεί να διατρέχεις όταν λείπει η ενημέρωση. Πριν λίγες μέρες είχα αναρτήσει ένα post για μια ερευνητική προσπάθεια που είχε γίνει από το London Schools Of Economics με χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το πρόγραμμα μελετούσε θέματα ασφάλειας των παιδιών στο διαδίκτυο. Είχα, λοιπόν τότε εκφράσει την επιθυμία να δω να υλοποιούνται τέτοια προγράμματα και από ελληνικούς ακαδημαϊκούς φορείς.

Με τη βοήθεια του διαδικτύου λοιπόν, ενημερώθηκα άμεσα πως υπάρχει παρόμοιο ακαδημαϊκό δίκτυο στην Ελλάδα που καταπιάνεται ερευνητικά με ζητήματα ασφάλειας των παιδιών στο διαδίκτυο. Χαρακτηριστικά, και δανειζόμενη τα ακριβή τους λόγια για να περιγράψουν την δράση τους, το EU Kids Online «είναι ένα ερευνητικό δίκτυο που χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Safer Internet (2005-2008) και Safer Internet Plus (2009-2013) της Ευρωπαϊκής Ένωσης και διεξάγει διακρατική κοινωνική έρευνα στο πεδίο της ασφάλειας των παιδιών στο διαδίκτυο και των ευκαιριών δημιουργικής αξιοποίησής του».

Την προσπάθεια αυτή υλοποιούν για τη χώρα μας η Δρ. Λίζα Τσαλίκη, Λέκτορας στο τμήμα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και η κα Δέσποινα Χρονάκη, Μεταπτυχιακή φοιτήτρια του ΠΜΣ "Πολιτική Επικοινωνία και Νέες Τεχνολογίες" του τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής ενημέρωσης, του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών.

Η ερευνητική αυτή προσπάθεια ξεκίνησε από τo London School of Economics, με συντονίστρια την καθηγήτρια Sonia Livingstone. Στη διακρατική μελέτη, που φαντάζομαι έχει σκοπό να αφυπνίσει και να ενημερώσει γονείς και άμεσα εμπλεκόμενους με θέματα ασφάλειας των παιδιών στο διαδίκτυο, συμμετέχουν ακαδημαϊκοί, ερευνητές, διδακτορικοί και μεταπτυχιακοί φοιτητές από 21 χώρες.

Πολύ σημαντική προσπάθεια και ελπίζω να συνεχίσουν να διατίθενται πόροι για τη διερεύνηση και την προαγωγή της ασφάλειας των παιδιών στο διαδίκτυο. Με ικανοποιεί ιδιαίτερα ότι στη χώρα μας οι φορείς που εμπλέκονται με το διαδίκτυο είναι ενημερωμένοι,ακολουθούν και συμμετέχουν ενεργά στα πανευρωπαϊκά δρώμενα.

Την Πέμπτη 30 Οκτωβρίου 2008 διοργανώθηκε με πρωτοβουλία του Συνηγόρου του Παιδιού μια σύσκεψη φορέων με θέμα την προστασία των δικαιωμάτων των παιδιών στα internet cafe. Ο φορέας έχει διαπιστώσει πως το νομικό πλαίσιο που καλύπτει τη λειτουργία των καταστημάτων παροχής υπηρεσιών διαδικτύου είναι ανεπαρκές και δεν καλύπτει τη χρήση του Internet από ανήλικους χρήστες. Είναι ορατοί και όχι ελεγχόμενοι οι κίνδυνοι για τη σωματική και τη ψυχική τους υγεία.

Είναι πια αναγκαία μια παρέμβαση της Πολιτείας με στόχο την προστασία των παιδιών, δεδομένου ότι η χρήση των υπηρεσιών που παρέχουν τα συγκεκριμένα καταστήματα από παιδιά, συχνά μάλιστα πολύ μικρής ηλικίας, έχει αυξηθεί κατά πολύ τα τελευταία χρόνια στη χώρα μας και είναι εκτός ελέγχου.

Ο Συνήγορος του Παιδιού υποστηρίζει ότι είναι αναγκαία η συνεργασία μεταξύ των φορέων (εκπροσώπους από τα υπουργεία Δικαιοσύνης, Δημόσιας Τάξης, Επικοινωνίας, Παιδείας, Ανάπτυξης, Οικονομίας καθώς και παιδίατρους, ειδικούς ψυχικής υγείας, ενώσεις καταναλωτών, επαγγελματικούς συλλόγους, ιδιοκτήτες καταστημάτων και σωματεία χρηστών Διαδικτύου), προκειμένου να αναπτυχθούν συντονισμένες δράσεις με σκοπό:

- τη λήψη μέτρων προστασίας των ανηλίκων, ιδίως μικρότερης ηλικίας, από την παρατεταμένη και σε ακατάλληλες ώρες χρήση υπηρεσιών των ίντερνετ καφέ, από την πρόσβαση σε ακατάλληλο για την ηλικία τους υλικό, αλλά και από την επίσκεψη αυτήν καθεαυτήν στους χώρους αυτούς χωρίς την γνώση και έγκριση των γονέων ή κηδεμόνων τους.

- την καθιέρωση κριτηρίων και διαδικασίας πιστοποίησης καταστημάτων φιλικών στα παιδιά, που διαθέτουν δηλαδή κατάλληλο πλαίσιο και περιβάλλον χρήσης για ανηλίκους
(π.χ. με αυτοδέσμευση μέσω κώδικα δεοντολογίας, με χρήση φίλτρων, απαγόρευση καπνίσματος, παρουσία και παιδαγωγική επίβλεψη από κατάλληλα εκπαιδευμένους ενηλίκους κ.ά.)

- Την πραγματοποίηση εκστρατειών ενημέρωσης των παιδιών, των γονέων/κηδεμόνων τους και του γενικού πληθυσμού για τους διαγραφόμενους κινδύνους και τη δεοντολογία που πρέπει να τηρείται κατά την πρόσβαση στο διαδίκτυο και στα καταστήματα που παρέχουν υπηρεσίες διαδικτύου.

Η σύσκεψη έγινε υποθέτω, ωστόσο τα αποτελέσματα εγώ τουλάχιστον δεν τα άκουσα και δεν τα διάβασα και πουθενά. (Αν κάποιος από εσάς κάτι άκουσε, ενημερώστε με στα σχόλια.) Ελπίζω οι διαπραγματεύσεις και οι θέσεις να βρήκαν γόνιμο έδαφος. Θεωρώ την προσέγγιση στο θέμα σωστή και τα μέτρα απαραίτητα.

Πριν μερικούς μήνες ένα πρωί έψαχνα απελπισμένα να βρω καφέ πριν πάω στη δουλειά μου, πρέπει να ήταν 8 η ώρα ίσως και λίγο πιο νωρίς. Βρήκα ανοιχτό και στο δρόμο μου ένα Internet café. Μπαίνω μέσα σε ένα χώρο που δεν ήξερες αν είναι μέρα ή νύχτα. Ήταν σκοτεινά και μύριζε τσιγάρο. Κοιτώ γύρω και βλέπω πέντε παιδιά 13, 14 άντε 15 ετών με κάτι τεράστια ακουστικά στα αυτιά, που δεν είχαν καν αντιληφθεί την ύπαρξη μου. Δε φαινόταν να αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, δε μιλούσαν και δεν κοιτούσαν ο ένας τον άλλο. Ίσως βέβαια έπαιζαν κάποιο παιχνίδι όλοι μαζί. Τα μάτια τους καρφωμένα στην οθόνη του υπολογιστή, τίποτε άλλο δεν τα ενδιέφερε. Μόνο ότι συνέβαινε εκεί μέσα. Σκεφτόμουν πόσο διέφεραν από τον έφηβο που έχω εγώ στο μυαλό μου, τον ενεργητικό και ανήσυχο. Πήρα τον καφέ μου και έφυγα… Πέρασε τόσος καιρός και ακόμα αναρωτιέμαι . Αυτά τα παιδιά ήταν εκεί από το προηγούμενο βράδυ ή είχαν έρθει 8 η ώρα το πρωί πριν πάνε στο σχολείο να προλάβουν να προχωρήσουν λίγο τις διαδικτυακές αποστολές τους; Οι γονείς τους άραγε ήξεραν που βρίσκονται τα παιδιά τους;

Σε μια έρευνα που δημοσιοποιήθηκε στις αρχές του φετινού ακαδημαϊκού έτους (Σεπτέμβριος 2008) από ένα από τα μεγαλύτερα και πιο γνωστά Πανεπιστήμια το London School of Economics, συνέκριναν τον κίνδυνο που διατρέχουν παιδιά στο ιντερνετ από διάφορες χώρες της Ευρώπης. Η έρευνα, χρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση και συμπεριελάμβανε 7.393 παιδιά. Σύμφωνα με την έρευνα τα παιδιά στην Αγγλία κατέχουν μια από τις πρώτες θέσεις μεταξύ των αντίστοιχων παιδιών άλλων Ευρωπαϊκών κρατών όσον αφορά την ασφάλεια της χρήσης του διαδικτύου. Στην Αγγλία σχεδόν 1 στα 4 παιδιά λαμβάνουν ανεπιθύμητο υλικό σεξουαλικού περιεχομένου, όταν το αντίστοιχο ποσοστό στην Ιρλανδία και τη Γερμανία είναι 1 στα 10. Σύμφωνα με το γνωστό πανεπιστήμιο ο παράγοντας που αυξάνει τον κίνδυνο είναι ο βαθμός της χρήσης του διαδικτύου. Η αυξημένη χρήση δεν έδειξε να βοηθά τα παιδιά να αποφεύγουν τους κινδύνους στο διαδίκτυο. Το εύρημα αυτό ,σύμφωνα με τη Dr. Leslie Haddon, έρχεται σε αντίθεση με το κοινό αίσθημα, πως οι πιο πεπειραμένοι χρήστες του internet, βρίσκουν τρόπους να αποφεύγουν τους κινδύνους.

Στην έρευνα συμμετείχαν 21 χώρες και το γκρουπ των χωρών που διατρέχουν το μεγαλύτερο κίνδυνο ήταν , εκτός της Αγγλίας, η Πολωνία, η Βουλγαρία, η Σλοβενία, η Τσεχία, η Εσθονία, η Ολλανδία και η Νορβηγία. Οι χώρες που συμμετείχαν ήταν μεταξύ των πιο προηγμένων χωρών στον κόσμο και αναφορικά ήταν η Αυστρία, το Βέλγιο, η Κύπρος, η Τσεχία, η Δανία, η Εστονία, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ελλάδα, η Ισλανδία, η Ιρλανδία, η Ιταλία, η Νορβηγία, η Πολωνία, η Πορτογαλία, η Σλοβενία, η Ισπανία, η Σουηδία, η Ολλανδία και η Αγγλία.

Να λοιπόν και μια αρνητική πρωτιά που δε μας βρίσκει στην πρώτη θέση. Η αλήθεια είναι ότι αν, σύμφωνα και με τα δεδομένα της έρευνας, η χρήση του ιντερνετ συνδέεται με το μέγεθος του προβλήματος της ασφάλειας του διαδικτύου δε θα μπορούσαμε, και δε θα θέλαμε κιόλας για να πω την αλήθεια, να διεκδικήσουμε με αξιώσεις τις πρώτες θέσεις. Είναι όμως στο χέρι μας να φτιάξουμε τις σωστές υποδομές για να μην έχουμε και στο μέλλον προβλήματα, ενώ θα μπορούσαμε να αναπτύξουμε τη χρήση του ιντερνετ παράλληλα.

Θα ήθελα βέβαια, να δω κάποια στιγμή ένα προηγμένο, αξιοκρατικό και δίκαιο σύστημα στο ελληνικό πανεπιστήμιο που να δικαιολογεί και να διεκδικεί με αξιώσεις παρόμοιες ερευνητικές προσπάθειες. Να μας εμπιστεύεται η Ευρώπη λεφτά για έρευνες σε τέτοιους τομείς και να αξιοποιούμε τους λαμπρούς επιστήμονες που διαθέτουμε. Τελοσπάντων για να μην εξαντλώ τα ελληνικά γονίδια μου σε σχήματα γκρίνιας και μουρμούρας, ελπίζω να συνεχίσουμε να προφυλλάσουμε τα παιδιά μας και να τους προσφέρουμε ένα ασφαλές διαδίκτυο και να είναι τα νέα πάντα θετικά και αισιόδοξα. Λένε πως η αρχή είναι το ήμισι του παντός και όπως φαίνεται έχουμε κάνει καλή αρχή..!

Πριν λίγο καιρό είχα αναρτήσει ένα post για έντυπο υλικό που είχε δομηθεί στην Αγγλία και διανεμηθεί στα σχολεία με σκοπό την ενημέρωση για ένα ασφαλές διαδίκτυο. Το υλικό ήταν στα Αγγλικά και ήταν προσβάσιμο μέσω του διαδικτύου. Μπορούσε κάποιος να κάνει download και να χρησιμοποιήσει τις πληροφορίες. Έγραψα τότε πως θα ήταν καλό να γινόταν μια παρόμοια προσπάθεια και στην Ελλάδα. Σήμερα λοιπόν, με πολλή χαρά ομολογουμένως, βρήκα υλικό και για μας στην Ελλάδα με σκοπό την ενημέρωση για το ασφαλές διαδίκτυο.

Στο site saferinternet.gr υπάρχει διαθέσιμο και εντελώς δωρεάν, υλικό σε διάφορες μορφές(αφίσες, κάρτες, φυλλάδια κ.α) που απευθύνεται σε παιδιά και σε γονείς με σκοπό την ενημέρωση για ένα ασφαλές Internet. Μπορεί κάποιος να βρει αφίσες με οδηγίες και ωραίες εικόνες. Μεταξύ αυτών υπάρχει διαθέσιμο ένα booklet που αλφαβητικά παρουσιάζει και επεξηγεί τους όρους που αφορούν στο ιντερνετ. Οι αφίσες είναι πολύ ωραία στημένες και εικονογραφημένες και κυρίως δωρεάν εκτυπώσιμες. Είναι διαθέσιμες και για ιδιωτική χρήση, στο σπίτι, στο δωμάτιο του παιδιού κ.τ.λ. αλλά και για δημόσια ανάρτηση σε σχολεία, δημόσιους χώρους και οπουδήποτε αλλού έχουν μαζική πρόσβαση τα παιδιά.

Μια άλλη επιλογή στα downloads είναι οι κάρτες, που χωρίζονται ανά θέμα και είναι επίσης διαθέσιμες δωρεάν. Μπορείτε να βρείτε κάρτες ( σαν καρτ – ποστάλ είναι ) με συμβουλές προς τα παιδιά να προσέχουν την ηλεκτρονική τους αλληλογραφία, συμβουλές προς τα παιδιά ότι οι χρήστες του διαδικτύου δεν είναι πάντα αυτό που δηλώνουν, συμβουλές για τα παιδιά να μην πιστεύουν πάντα αυτά που διαβάζουν στο διαδίκτυο. Μια ακόμη κάρτα επιτρέπει στα παιδιά να αναπτύξουν τη δική τους γνώμη για το ιντερνετ και να τη στείλουν στους φίλους τους και τέλος υπάρχει και μια κάρτα που συμβουλεύει τα παιδιά να μη δίνουν τα προσωπικά τους στοιχεία σε άτομα που γνωρίζουν μέσω διαδικτύου.

Μια άλλη παροχή είναι τα φυλλάδια από το site αυτό που αναπτύσσουν διάφορα θέματα σε σχέση με την ασφαλή λειτουργία του Internet. Μερικά από τα θέματα είναι : Ενημερωτικό φυλλάδιο για γονείς και εκπαιδευτικούς με σκοπό την ενημέρωση για τους πιθανούς κινδύνους από το διαδίκτυο. Συμβουλές για τη σωστή συμπεριφορά στο διαδίκτυο και διάφορα άλλα. Τέλος screensavers, παιχνίδια και e-cards είναι επίσης διαθέσιμα δωρεάν μέσω του saferinternet. Γενικά το site αυτό είναι πολύ καλή και έγκυρη πηγή γνώσης, πρόληψης και αντιμετώπισης προβλημάτων που αφορούν στο Internet και είναι καλό όλοι όσοι ενδιαφερόμαστε για τέτοια θέματα να το συμβουλευόμαστε τακτικά.

Η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας αποφάσισε να διαμορφώσει ειδικά για τα παιδιά ένα μέρος της ιστοσελίδας της μέσω του internet. Η υπηρεσία αυτή φροντίζει για την ασφάλεια όλων μας σε περιπτώσεις καταστροφών, όπως σεισμοί, πλημμύρες, πυρκαγιές κ.λ.π. Αποφάσισαν λοιπόν και έφτιαξαν μια σειρά από δραστηριότητες με επιμορφωτικό χαρακτήρα που απευθύνονται στα παιδιά, με απώτερο στόχο την ευαισθητοποίησή τους σε θέματα όπως αυτά που πραγματεύεται η υπηρεσία. Τους δίνει με άλλα λόγια , μέσω του διαδικτύου πληροφορίες για τα φαινόμενα που μπορούν να προκαλέσουν μια καταστροφή αλλά και για το τι πρέπει τα παιδιά να κάνουν ώστε να προφυλαχθούν σε περίπτωση ανάγκης.

Στη βασική σελίδα της διαδικτυακής πύλης θα βρείτε 5 επιλογές. Η πρώτη είναι η σελίδα «Καλώς Ήρθατε» με έναν χαιρετισμό και λίγα λόγια για το site. Η δεύτερη λέγεται Προετοιμάσου Σωστά. Στη σελίδα αυτή θα βρείτε πληροφορίες για το τι πρέπει να κάνει ένα παιδί πριν και κατά της διάρκεια μιας έκτακτης ανάγκης καθώς και πληροφορίες για το γονιό.

Ένα άλλο tab θα σας οδηγήσει στην « Περιοχή Δράσης». Εκεί μπορεί το παιδί να επιλέξει να εξειδικεύσει τις πληροφορίες που παίρνει ανάλογα με το είδος της φυσικής καταστροφής που επιλέγει. Μέσα σε κάθε ένα από τα φαινόμενα θα βρείτε επιπλέον δραστηριότητες. Για παράδειγμα στην καταιγίδα, το παιδί μπορεί να ακούσει τον ήχο της καταιγίδας, να ενημερωθεί για τον κεραυνό, να μάθει τι πρέπει να προσέξει και πολλά άλλα. Αντίστοιχα και στα άλλα φαινόμενα, θα βρει μια πληθώρα επιμέρους δραστηριοτήτων.

Το site προσφέρει επίσης παιχνίδια στα παιδιά, με σκοπό πάντα την επιμόρφωση στα συγκεκριμένα ζητήματα. Έχει τη δυνατότητα να επιλέξει μεταξύ αρκετών διαφορετικών δραστηριοτήτων τι είναι εκείνο που το ευχαριστεί περισσότερο. Πολύ καλή ιδέα και ακόμη καλύτερο κίνητρο για να ωθήσει τα παιδιά να διαβάσουν τις πληροφορίες που τους προσφέρονται μέσω του ιντερνετ είναι η δυνατότητα να «πιστοποιήσουν τη γνώση τους». Όταν έχουν διαβάσει προσεχτικά όλες τις πληροφορίες, μπορούν να επιλέξουν το « Πτυχίο Πολιτικής Προστασίας». Επιλέγει το παιδί το φύλο του και βάζει το όνομα του. Απαντά σε μια σειρά ερωτήσεις και εφόσον οι απαντήσεις του είναι όλες σωστές τότε παίρνει το πτυχίο του… Το πτυχίο μπορείτε να το εκτυπώσετε και να του το δώσετε ως έμπρακτη επιβράβευση της προσπάθειάς του.

Νομίζω είναι αρκετά καλή η προσπάθειες της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας και αρκετά ευαισθητοποιημένη. Συνδυάζει τη χρήση τεχνολογιών και internet με το παιχνίδι και τη σωστή πληροφόρηση και καθοδήγηση των παιδιών.

Συνεχίζοντας το χθεσινό θέμα για το cyberbullying σκέφτηκα σήμερα να γράψω για τα αίτια και τις συνέπειες του. Ξεκινώντας από τις συνέπειες, μπορεί να μην είναι σωματικές αλλά μπορεί και πάλι να πληγώσουν το παιδί που είναι θύμα μιας τέτοιας κατάστασης βαθιά και να του δημιουργήσουν την αίσθηση της μοναξιάς και της δυστυχίας. Επίσης το παιδί μπορεί να νιώσει τρόμο, έντονο στρες και να νιώθει πως βρίσκεται σε συναισθηματικό αδιέξοδο. Όταν ένα παιδί πέσει θύμα του cyberbullying είναι πολύ δύσκολο να καταφέρει να ξεφύγει από αυτήν την κατάσταση. Τα δεδομένα του είναι πλέον διαθέσιμα στον καθένα μέσω του internet και αποτελεί εύκολο στόχο. Διάβασα κάπου, και το βρήκα πολύ πετυχημένο, ότι τα όρια του cyberbullying ταυτίζονται με τα όρια της φαντασίας του κάθε παιδιού. Τρομαχτικό…μιας και τα παιδιά έχουν αστείρευτη φαντασία και περιέργεια επίσης. Και κυρίως τα παιδιά πολλές φορές μπορεί να είναι πολύ πολύ σκληρά.

Στην ερώτηση γιατί ένας cyberbully μπαίνει σε αυτή τη διαδικασία η απάντηση δε φαίνεται να είναι απλή. Μπορεί κάποιος να βρέθηκε στο λάθος χώρο τη λάθος στιγμή. Μπορεί η αιτία που σπρώχνει τα παιδιά σε αυτές τις πράξεις βίας να είναι η πεποίθηση ότι δύσκολα μπορεί κάποιος να τους εντοπίσει, ειδικά μέσω του διαδικτύου. Μπορεί να είναι παιδιά που είναι ζηλόφθονα, θυμωμένα ή και εκδικητικά. Μπορεί επίσης πίσω από το Cyberbullying να κρύβετε η ανάγκη αποδοχής από την παρέα και η ανάγκη του να είσαι cool! Πολλές φορές παιδιά γίνονται θύτες επειδή το θεωρούν διασκεδαστικό, δεν έχουν όρια και έχουν πολύ ελεύθερο χρόνο.

Ψάχνοντας να βρω στοιχεία για τα ελληνικά δεδομένα έπεσα πάνω σε μια έρευνα που έγινε για λογαρισαμό της Ευρωπαϊκής Δράσης SAFE NET το 2005. Και ακούστε… στα 177 παιδιά - εφήβους που θεωρήθηκαν ασφαλές δείγμα για την έρευνα, βρήκαν ότι 54% (!!!) πάνω από τους μισούς δηλαδή ήταν θύματα εκφοβισμού και πάνω από το ¼ αυτών είχαν δεχθεί ουσιαστική ενόχληση – εκφοβισμό. Και τώρα τα καλύτερα.. Περισσότεροι από τους μισούς μαθητές γνώριζαν κάποιο συμμαθητή τους ή συμμαθήτριά τους που είχε αντιμετωπίσει παρόμοιο πρόβλημα και πάνω από το 40% των παιδιών – θυμάτων δεν είχαν ιδέα για το ποιος ευθύνεται για αυτό που βιώνουν.
Αυτά στην Ελλάδα του 2005. Στην Ελλάδα που το 2006 ή το 2007 αν θυμάμαι καλά η Ευρωπαϊκή Ένωση επέπληξε ως την πιο υποανάπτυκτη χώρα σε χρήση διαδικτύου και τεχνολογιών μέσω ιντερνετ. Και σε αυτή τη χώρα την τότε υποανάπτυκτη 54% των μαθητών είχαν πέσει τουλάχιστον μια φορά θύματα συμμαθητών τους στο διαδίκτυο. Και αναρωτιέμαι σήμερα το 2008 που μπορεί να φτάνουν τα ποσοστά αυτά; Και αναρωτιέμαι επίσης γιατί ακόμα δεν υπάρχουν σύμβουλοι – ψυχολόγοι στα σχολεία να ενημερώνουν τα παιδιά και τους γονείς για όλους τους κινδύνους; Πρέπει να έχουμε αυτοκτονίες και στην Ελλάδα για να δούμε το πρόβλημα;

Το άρθρο αυτό το έγραψα, για να αποτείνω φόρο τιμής στην ψυχούλα του παιδιού που χάθηκε άδικα ( βλ. χθεσινή δημοσίευση) και τόσων άλλων παιδιών που κατά καιρούς έγιναν αυτόχειρες γιατί δέχονταν αφόρητη πίεση που δεν μπόρεσαν να αντέξουν. Να μάθουμε μέσα από την τραγική ιστορία του και να γίνουμε καλύτεροι. Κλείνω την αναφορά αυτή με λόγια από τη συνέντευξη του πατέρα μετά το χαμό του γιου του. « Ο Υπολογιστής και το Ιντερνετ δεν ήταν οι αιτίες για την αυτοκτονία του γιου μου, αλλά πιστεύω ότι του ενίσχυσαν τον πόνο και τη δυστυχία που προσπαθούσε να διαχειριστεί και που ξεκίνησαν στο σχολείο και στον πραγματικό κόσμο»…!

Πόσο ενημερωμένοι είμαστε άραγε για το cyberbullying στην Ελλάδα; Οφείλω να ομολογήσω ότι εγώ δεν ήμουν ιδιαίτερα ενημερωμένη ούτε για την έκταση του ούτε και για τις συνέπειές του. Βρήκα στο ιντερνετ ένα βίντεο, αυτό....

http://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/video/share.html?s=frol02n3b7q4e

Το πρώτο που κοίταξα ήταν η διάρκειά του. Ήταν 8 λεπτά.. Σκέφτηκα σιγά μην κάτσω να το δω όλο… Το για πότε πέρασαν τα 8 λεπτά δεν το κατάλαβα. Το βίντεο είναι συ γκλο νι στι κό!! Αφιερώστε 8 λεπτά από το χρόνο σας να ακούσετε τι λέει αυτός ο πατέρας που έχασε το παιδί του, όταν εκείνο έπεσε θύμα του cyberbullying. Αφιερώστε 8 λεπτά να δείτε τα sites που δίνουν στα παιδιά οδηγίες πώς να αυτοκτονήσουν. Που με εικόνες τους δείχνουν πώς να φτιάχνουν τις θηλιές γύρω από το λαιμό τους. Να δείτε μέρος της συνομιλίας στο ιντερνετ του άτυχου παιδιού με ένα άλλο όταν ο αυτόχειρας τον ενημερώνει πως ήρθε η ώρα να αυτοκτονήσει.

Δεν έχω λόγια να περιγράψω τα συναισθήματά μου. Στο βίντεο εκτός από τον πατέρα μιλά και όλη η υπόλοιπη οικογένεια του άτυχου παιδιού. Τα αδέλφια του και η μητέρα του. Ξεκινώντας ο άτυχος πατέρας λέει : « Επέτρεψα στον υπολογιστή να είναι πολύ μέσα στη ζωή του παιδιού μου. Ο γιος μου είχε τις Online σχέσεις του που ήταν αόρατες για μένα …! Όταν το παιδί ενημέρωσε τον πατέρα του ότι δεχόταν βία στο σχολείο, ο πατέρας του το βοήθησε να μάθει να αμύνεται και τα δύσκολα τελείωσαν για το σχολείο. Όταν το ίδιο παιδί δέχτηκε βία στο διαδίκτυο..ο πατέρας το έμαθε πολύ αργά!

Μερικές μέρες μετά το χαμό του παιδιού ο πατέρας ανακάλυψε ότι ο γιος του ήταν θύμα του cyberbullying. Άλλα παιδιά τον ενοχλούσαν μέσω του διαδικτύου, του έλεγαν πως είναι loser και άλλα διάφορα κοσμητικά. Ένα ακόμη βαρύ πλήγμα δέχθηκε το άτυχο παιδί όταν ένα κορίτσι ξεκίνησε να τον φλερτάρει μέσω του internet μόνο και μόνο για να τον γελοιοποιήσει αργότερα και να του αποκαλύψει ότι του έκανε πλάκα.

Το παιδί βρήκε ένα φίλο στο διαδίκτυο που τον βοήθησε να βρει τρόπο να αυτοκτονήσει και του υπέδειξε τον κατάλληλο τρόπο για να το κάνει. Όσο απίστευτο και αν φαίνεται υπάρχει ερωτηματολόγιο στο διαδίκτυο που σύμφωνα με τις απαντήσεις που δίνεις σου υποδεικνύει ποιος είναι ο τρόπος αυτοκτονίας που σου ταιριάζει!!!

Ψάχνοντας λιγάκι για πληροφορίες σχετικά με τη μάστιγα αυτή βρήκα τα εξής και τα παραθέτω. Το cyberbullying συμβαίνει όταν ένα πρόσωπο ή μια ομάδα έχουν ως σκοπό να απειλούν, να πειράζουν ή να κοροϊδεύουν κάποιον άλλον με τη χρήση κινητού τηλεφώνου ή του διαδικτύου ή άλλων τεχνολογιών.

Εκείνοι που συμμετέχουν στο cyberbullying συνήθως χρησιμοποιούν ένα group φίλων για να εντοπίσουν τα θύματά τους, ζητώντας τους να βάλουν μια φωτογραφία σε ένα ιστολόγιο ή ένα σχόλιο. Μερικές φορές τα άτομα αυτά δε συνειδητοποιούν καν πως συμμετέχουν στο bullying κάποιου. Ένα πολύ επιτυχημένο σχόλιο που διάβασα ήταν « Laugh at it and you are part of it ».

Το Cyberbullying μπορεί να πάρει πολλές μορφές. Μπορεί να είναι με τη μορφή αποστολής e-mail με απειλητικό περιεχόμενο. Τα e-mail μπορεί να αποστέλλονται απευθείας στο θύμα ή να στέλνονται σε ένα σύνολο ατόμων και να τους παροτρύνουν να πάρουν μέρος. Παραδείγματα τέτοιων e-mail είναι με περιεχόμενο ρατσιστικό, σεξιστικό κ.τ.λ. Ακόμη και αν ένα παιδί λάβει ένα τέτοιο mail και το προωθήσει ή γελάσει με το περιεχόμενό του, αυτόματα συμμετέχει στη διαδικασία.

Ένα άλλο μέσω cyberbullying είναι τα instant messengers και τα chatrooms. (στέλνοντας ένα Instant message σε φίλους ή απευθείας στο θύμα). Ειδικά σε τέτοιες μαζικές διαδικτυακές συνευρέσεις η πρόσκληση τρίτων στη διαδικασία γίνεται πολύ πολύ πιο εύκολα. Επιπροσθέτως ένα παιδί μπορεί να πέσει θύμα μέσω social networking sites. Παιδιά φτιάχνουν προφίλ με σκοπό να κοροϊδέψουν κάποιο άλλο παιδί. Όταν κάποιος επισκέπτεται αυτές τις σελίδες γίνεται μέρος του προβλήματος και επιβαρύνει περισσότερο το παιδί που νιώθει δυστυχισμένο. Άλλοι τρόποι προσέγγισης θυμάτων είναι τα κινητά τηλέφωνα, τα interactive games, και το να στέλνεις σε κάποιων σκόπιμα ιούς για να του δημιουργήσεις πρόβλημα.

Τέλος και πιο σημαντικό από όλα, πολλά θύματα του cyberbullying παραπονιούνται πως έχουν δει φωτογραφίες τους, e-mails, αναρτήσεις σε ιστολογία δημοσιευμένα και προσβάσιμα από όλους χωρίς τη δική τους άδεια. Καθώς επίσης και να χρησιμοποιούν τους λογαριασμούς τους τρίτοι σε συνομιλίες στο ιντερνετ παριστάνοντας πως είναι εκείνοι. Τελειώνοντας αλλά όχι ολοκληρώνοντας ( θα ετοιμάσω και δεύτερη ανάρτηση με τις συνέπειες του cyberbullying) επιστρέφω στην αρχή. Δείτε το βίντεο με την τραγική αυτή οικογένεια που έχασε το παιδί της επειδή δεν μπόρεσαν να προλάβουν τις συνέπειες. Δείτε πως ένας γονιός γνωρίζει όλους τους κινδύνους αλλά πιστεύει πως αυτές οι ιστορίες αφορούν το διπλανό σπίτι και το ξένο παιδί…

Πολύ καλές και πρωτότυπες βρήκα τις δραστηριότητες στο site αυτό πλοηγούμενη στο διαδίκτυο.Όλες οι δραστηριότητες είναι στα Αγγλικά αλλά το επίπεδο δεν είναι πολύ δύσκολο γνωστικά. Το site έχει παιχνίδια εκπαιδευτικού χαρακτήρα αξιοποιώντας τη χρήση οπτικοακουστικών μέσων… Τα παιδιά μπορούν να περάσουν λίγη ώρα στο διαδίκτυο μαθαίνοντας και παίζοντας ταυτόχρονα.

Οι δραστηριότητες που κοίταξα ήταν ποικίλες. Καταρχάς ο γονιός ή το παιδί έχει τη δυνατότητα να διαλέξει μεταξύ παιχνιδιών, ιστοριών ή video clips. Διαλέγοντας τα παιχνίδια στο αριστερό άκρο της οθόνης εμφανίζεται το σύνολο των παιχνιδιών που είναι διαθέσιμα για τα παιδιά. Με το βελάκι μπορεί το παιδί να κατεβεί πιο κάτω στις επόμενες δραστηριότητες. Πηγαίνοντας το ποντίκι πάνω στην κάθε εικόνα μια φωνή ενημερώνει το παιδί για το είδος της δραστηριότητας που εκπροσωπεί. Το Site προσφέρει από πολύ απλές δραστηριότητες, όπως η εκμάθηση της αλφαβήτα στα Αγγλικά και το να βάλει τα γράμματα στη σωστή σειρά για να λύσει ένα γρίφο, μέχρι και πιο σύνθετα γραμματικά φαινόμενα όπως οι βαθμοί του επιθέτου, λεξιλογικές ασκήσεις , συμπλήρωση λέξεων με τα γράμματα που λείπουν κ.τ.λ.



Επίσης μπορείτε να επιλέξετε τις ιστορίες από το πάνω μέρος της οθόνης. Το site σας παρέχει επιλογή ως προς το περιεχόμενο της ιστορίας και οι περισσότερες έχουν και πάλι εκπαιδευτικό χαρακτήρα. Αν κάνετε double click πάνω στην ιστορία τα παιδιά μέσω του ιντερνετ έχουν τη δυνατότητα να την απολαύσουν full screen. Οι διάλογοι εμφανίζονται στο κάτω μέρος της οθόνης και αλλάζουν χρώμα για να μπορεί το παιδί να παρακολουθεί την εξέλιξη της ιστορίας. Μια άλλη επιλογή είναι τα video clips, ίσως όμως αυτό να είναι το λιγότερο λειτουργικό function της ιστοσελίδας για μας που τα Αγγλικά είναι δεύτερη γλώσσα.


Στο ίδιο site και μέσω του internet θα βρείτε δραστηριότητες που είναι εκτυπώσιμες. Μπορείτε να τις εκτυπώσετε και να τις αξιοποιήσετε μαζί με τα παιδιά σας.

Αυτό που εγώ βρήκα ευφυές και διασκεδαστικό περισσότερο από όλα ήταν τα παιχνίδια. Είναι ιδιαίτερα έξυπνα στον τρόπο που μεταδίδουν τη γνώση και ωραία δομημένα από άποψη μεταφοράς της γνώσης ( οπτικοακουστικά). Χαρακτηρίζονται βέβαια οι δραστηριότητες από έντονο Αγγλικό χιούμορ. Αλλά η επαφή και η τριβή με κάτι διαφορετικό φαντάζομαι αποτελεί μέρος της εκπαίδευσης και της διαπαιδαγώγησης. Αυτό που είναι δεδομένο είναι ότι η επαφή με το "ξένο" ανοιγεί τις πόρτες για το σεβασμό στη διαφορετικότητα..

Πάμπολλα και ανατριχιαστικά είναι τα κρούσματα διακίνησης πορνογραφικού υλικού ανήλικων παιδιών μέσω ιντερνετ. Το άρρωστο και διεστραμμένο μυαλό του ανθρώπου όταν ξεφεύγει δεν έχει όρια… Σπείρες καλά οργανωμένες με διεθνή δράση και σκοπό το κέρδος, αλλά και αρρωστημένοι άνθρωποι που χρησιμοποιούν την ανωνυμία για να καλύπτουν τις αισχρές τους ορέξεις.

Το Σεπτέμβρη, μόλις ήταν που η Δίωξη Οικονομικού Εγκλήματος εξάρθρωσε οργάνωση διακίνηση παράνομου υλικού μέσω του διαδικτύου, μετά από μια επιχείρηση μαμούθ που περιελάμβανε 75 χώρες του πλανήτη. Όσον αφορά τη χώρα μας στη λίστα των κατηγορούμενων συμπεριλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, άτομα υπεράνω πάσης υποψίας με εξουσία στα χέρια τους. Ένας 42χρονος αρχιφύλακας της ΕΛ.ΑΣ, που υπηρετεί στο αστυνομικό τμήμα του Χορτιάτη Θεσσαλονίκης, ένας πολιτικός μηχανικός, ένας ναυτεργάτης, ένας οδηγός φορτηγού, ένας γραφίστας και άλλα 16 άτομα από διάφορες πόλεις της Ελλάδας.

Εννέα από αυτούς συνελήφθησαν και σχηματίστηκε δικογραφία για άλλα 11 άτομα. Οι περισσότεροι από αυτούς, άκουσον, άκουσον, είναι παντρεμένοι και γονείς ανήλικων παιδιών….!!!! Οι προαναφερθέντες « κύριοι» «απολάμβαναν» στο ιντερνετ σκηνές με παιδιά, φρικιαστικές και αποτρόπαιες. Μάλιστα στον ελεύθερο χρόνο τους κατέβαζαν το υλικό από το Internet ή το αντάλλασσαν μεταξύ τους μέσω ενός ειδικού προγράμματος που ένωνε τους παιδόφιλους από διάφορα μέρη του πλανήτη. Οι ηλικίες των παιδιών που εμφανίζονται στα βίντεο είναι από μηνών ( !!!) μέχρι 9 ετών με καταγωγή κατά βάση από τη Βραζιλία. Η Αστυνομία κατέσχεσε 57 σκληρούς δίσκους, εικονογραφημένα περιοδικά με θέματα ανάλογα και dvd. Το υλικό ισοδυναμεί με 15.000 ώρες προβολής και 250.000 φωτογραφίες που διακινούνταν μέσω του διαδικτύου. Η ανταλλαγή του υλικού γινόταν με το πρόγραμμα EMULE.

Ένα μόλις μήνα μετά, τον Οκτώβριο ένα ακόμη περιστατικό έρχεται να προστεθεί στη μακριά λίστα της Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος. Παιδόφιλος, ο δράστης (39χρονος ραδιοφωνικός παραγωγός, σε ραδιόφωνο του ιντερνετ) ο οποίος προχώρησε ένα βήμα παραπάνω στην παράνοια. Σύμφωνα με το άρθρο προσπαθούσε να παρασύρει τα ανήλικα θύματά του σε ακατονόμαστες πράξεις μέσω του διαδικτύου. Κάποιος άνθρωπος – πολίτης περιηγούμενος στο διαδίκτυο έπεσε πάνω σε συνομιλία του εν λόγω δράστη με ανήλικα κορίτσια. Συγκεκριμένα ο δράστης ζητούσε από μια 12χρονη να συναντηθεί μαζί του για να ασελγήσει πάνω της έναντι αμοιβής. Η μικρή αρνήθηκε, και ο ευαισθητοποιημένος πολίτης ενημέρωσε τη Δίωξη. Εκείνοι εντόπισαν τις συνομιλίες προσποιήθηκαν τη 12χρονη και κατάφεραν να φτάσουν στα ίχνη του. Η συγκομιδή από το σπίτι του ήταν φωτογραφίες των παιδιών που έστελνε και υλικό σκληρής πορνογραφίας ανηλίκων παιδιών, που περιείχε ακόμα και βιασμό μίας ανήλικης δύο ετών από ενήλικο άτομο.

Θυμώνω πολύ, εξοργίζομαι. Ποια τιμωρία άραγε θα μπορούσε να είναι αρκετή για αυτούς τους ανθρώπους; Ποιος πόνος θα μπορούσε να είναι ισοδύναμος του πόνου που προκαλούν στα αθώα παιδιά ; Τι θα μπορούσε να καταστρέψει τη δική τους τη ζωή ανάλογα με την καταστροφή που προκαλούν; Παράδειγμα προς μίμηση η αντιμετώπιση του κυρίου που ενημέρωσε τις αρμόδιες αρχές και κατάφερε να σώσει τα επόμενα κορίτσια – θύματα της νοσηρής φαντασίας κάποιου επιτηδείου. Μόνο μέσα από την κοινωνική ευαισθησία και την ανθρωπιά μπορεί να είναι το αύριο πιο αισιόδοξο…! Μπράβο του και πάλι.

Σήμερα σκέφτηκα να γράψω ένα διαφορετικό άρθρο. Να δω λίγο τα πράγματα από την οπτική γωνία των ίδιων των παιδιών. Πώς εκείνα αντιλαμβάνονται την προσπάθεια των γονιών τους να ελέγξουν τη σχέση του με το διαδίκτυο. Τι πιστεύουν και τι τους προτείνουν. Βρήκα σε ένα αγγλικό Blog την άποψη ενός 14χρονου, μυημένου και προσηλωμένου στον κόσμο του ιντερνετ. Το παιδί σχολίασε ένα άρθρο σχετικά με το πώς οι γονείς πρέπει να προστατεύουν τα παιδιά από τους κινδύνους του διαδικτύου. Σας μεταφέρω τα λόγια του ακριβώς και σε όλο τους το μεγαλείο :

« Αγαπώ να παίζω παιχνίδια στον υπολογιστή. Για την ακρίβεια ξοδεύω όλο μου το χρόνο με το να παίζω παιχνίδια στο ιντερνετ, γιατί οι φίλοι μου μένουν μακριά από εμένα. Παίζω παιχνίδια από τότε που ήμουν 9 – 10 χρονών. Στην αρχή είχα το Nintendo και το sega και το playstation. Τέλοσπαντων, ποιο είναι το πρόβλημα όταν ένα παιδί θέλει να παίζει παιχνίδια στο ιντερνετ; Αν νομίζετε πως το παιδί σας θα κατεβάσει κάποιον ιό , βάλτε virus protector. Το parental control σε έναν υπολογιστή είναι ακραίο. Δεν μπλοκάρει μόνο τα επικίνδυνα sites αλλά όλα τα sites. Αν πιστεύετε ότι το παιδί σας είναι εθισμένο, ίσως ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΕΡΑΣΕΤΕ ΛΙΓΟ ΧΡΟΝΟ ΜΑΖΙ ΤΟΥ! Οι γονείς μου παραπονιούνται αλλά δεν περνούν χρόνο μαζί μου, οπότε δεν έχουν το δικαίωμα να παραπονιούνται. Αν θέλετε το παιδί σας να σταματήσει να είναι στο Internet θα πρέπει να του βρείτε κάτι άλλο να κάνει.»

Διαβάστε το όσες φορές χρειάζεται για να καταλάβετε τι το παιδί θέλει να πει…. Δεν έχουν το δικαίωμα να ζητούν όταν δε δίνουν. Και ρωτώ είναι δίκαιο αυτό που λέει; Γιατί εμένα δίκαιο μου φαίνεται… Είναι λογικό; γιατί και λογικό το βρίσκω….

Μια άλλη έφηβη έγραψε στο ίδιο blog. Χρησιμοποιούμε το ιντερνετ για τα πάντα. Εγώ και οι φίλες μου υπολογίζουμε τον κύκλο μας, οργανώνουμε τα πάρτι των γενεθλίων μας, διατηρούμε την κοινωνική ζωή μας. Το social networking παίζει σημαντικό ρόλο στη ζωή των εφήβων και των ενηλίκων στις μέρες μας. Για αυτό το λόγο είναι πολύ σημαντικό οι γονείς να παραμένουν ενημερωμένοι για το social networks αλλά και για το πώς να ενημερώνουν τα παιδία για την ασφάλεια στο διαδίκτυο».

Το κορίτσι αυτό λοιπόν προτείνει στους γονείς πως θα πρέπει να ρωτούν ευθέως τα παιδιά τους για πράγματα που τους προβληματίζουν. Επίσης να ζητούν τη βοήθεια των παιδιών τους σε πράγματα που δεν μπορούν να καταφέρουν για να τους δείξουν ότι τα υπολογίζουν και να εξελίσσονται και γνωστικά σε σχέση με τις τάσεις στο ιντερνετ. Θα πρέπει να κάνουν διάλογο και όχι κήρυγμα και η συζήτηση να είναι αμφίδρομη. Το νέο αυτό κορίτσι προτείνει στους γονείς να σέβονται το privacy των παιδιών τους. Να μην προσπαθούν να μπουν στα προσωπικά δεδομένα των παιδιών τους αλλά να κάνουν, όπως λέει η ίδια διακριτικά την έρευνά τους. Και τελειώνοντας τονίζει ότι το πιο σημαντικό από όλα είναι να μιλούν οι γονείς με τα παιδιά τους και να ενημερώνονται συχνά για τις εξελίξεις.

Δεν ξέρω αν οι απόψεις αυτές εκφράζουν και εκπροσωπούν το μέσο όρο, την πλειοψηφία ή απλά τα δυο αυτά παιδιά. Αλλά είμαι πεπεισμένη πως είναι σημαντική δεξιότητα το να ακούς τον άλλον και να μπορείς να μπαίνεις στη θέση του. Ίσως τα παιδιά αυτά έχουν κάτι να προσθέσουν στην προηγούμενη γνώση μας σχετικά με το ιντερνετ και τους χειρισμούς μας. Ας τα ακούσουμε, μόνο καλό μπορεί να μας κάνει.

Το Kid Browser είναι ένα browser που σύμφωνα με τους κατασκευαστές προφυλάσσει τα παιδιά από την επαφή με ακατάλληλο υλικό στο ιντερνετ. Στο site του Browser βρήκα σαφείς οδηγίες για τη χρήση του, καθώς και το τι έχει να προσφέρει στους γονείς και στα παιδιά. Έχει ένα σύντομο demo που εκεί με εικόνες και παραδείγματα φαίνεται η χρήση του και η διαφορετικότητά του σε σχέση με τους υπόλοιπους Browser.

Μεταξύ αυτών που μου έκαναν εντύπωση ήταν ότι ο γονιός έχει τη δυνατότητα να ασκεί πλήρη έλεγχο στη χρήση του διαδικτύου από το παιδί. Μπορεί καταρχάς να οριοθετεί (χρονικά) το πόσο επιθυμεί το παιδί να πλοηγείται στο ινετρνετ ημερησίως.


Έχει τη δυνατότητα, μέσα από άλλη εφαρμογή να ελέγξει το πόση ώρα το παιδί του χρησιμοποίησε το ιντερνετ σε οποιαδήποτε χρονική στιγμή

Επιπροσθέτως το σύστημα ελέγχει τις ιστοσελίδες που το παιδί επιλέγει αναφορικά με το αμφισβητούμενο περιεχόμενό τους. Το σύστημα αναλύει βάση κάποιων κριτηρίων το περιεχόμενο κάθε ιστοσελίδας και ανάλογα επιτρέπει ή όχι την πρόσβαση στο παιδί. Μια άλλη λειτουργία του συστήματος είναι η επιλογή ( από το γονιό) του αν το παιδί μπορεί να τυπώνει ή όχι. Υπάρχει ειδικό πεδίο που ο γονιός το επιτρέπει ή το απαγορεύει. Επίσης στο Demo βρήκα ότι το Kid Browser δίνει τη δυνατότητα στο γονιό να επιλέξει ποιοι άλλοι Browsers επιθυμεί να είναι ενεργοποιημένοι ή προσβάσιμοι από τα παιδιά.

Στο site θα βρείτε ένα δωρεάν trial του browser που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε για ένα χρονικό διάστημα και να δείτε κατά πόσο σας ταιριάζει. Γενικά φαίνεται να είναι μια λύση, αν όλα βέβαια όσο υπόσχεται τα καλύπτει κιόλας τεχνολογικά, σε πολλά από τα προβλήματα που έχουμε κατά καιρούς δει να αναπτύσσονται. Αναφέρομαι στο ακατάλληλο περιεχόμενο, στην εκτενή και πέρα από κάθε έλεγχο χρήση του ιντερνετ, στον έλεγχο των ιστοσελίδων και στην ελεγχόμενη πρόσβαση. Προσωπικά δεν έχω άποψη και γνώση της χρησιμότητας και της εγκυρότητας των όσων οι ίδιοι οι κατασκευαστές υποστηρίζουν και το προτείνω ως ιδέα και μόνο γιατί μου φαίνεται σχετικά ολοκληρωμένη.

Στην Αγγλία πριν μερικά χρόνια ξεκίνησε μια καμπάνια για την ευαισθητοποίηση των γονιών σε θέματα ασφάλειας του διαδικτύου. Μέσα από μια Εκπαιδευτική χορηγία και υποστήριξη εκδόθηκε και διανεμήθηκε ένα φυλλάδιο με το σκοπό αυτό.

Στην Ελλάδα ο προβληματισμός με τη χρήση του διαδικτύου, όπως και η ίδια η χρήση της τεχνολογίας μας επισκέφτηκε λίγα χρόνια αργότερα. Έτσι αν και η προσπάθεια στην Αγγλία έγινε λίγο παλαιότερα τη βρήκα αρκετά επίκαιρη και σημαντική ώστε να την αναφέρω.Το φυλλάδιο με λίγα και απλά λόγια και πολύ ωραία εικονογράφηση προσέφερε γνώση για την ασφαλή χρήση του διαδικτύου, καθώς και συμβουλές για την αντιμετώπιση των παιδιών από τους γονείς.

Τα φυλλάδια διανεμήθηκαν δωρεάν σε γονείς μέσω των μαθητών σχολείων και είχαν τον τίτλο Keeping Up With Children on the Internet. Το περιεχόμενο αφορούσε την ασφαλή χρήση του διαδικτύου και των κινητών τηλεφώνων και ενθάρρυνε τους γονείς να εμπλακούν σε δραστηριότητες με τα παιδιά τους στο ιντερνετ.
Με συντονισμένη προσπάθεια ο ασύλληπτος αριθμός των 2 εκατομμυρίων φυλλαδίων μοιράστηκε και βοήθησε τους γονείς πολύ στο να καταλάβουν και να χειριστούν τον κόσμο του ιντερνετ και τα παιδιά τους. Το φυλλάδιο περιείχε μεταξύ άλλων 5 χρυσούς κανόνες για να μπορούν τα παιδιά να περιηγούνται με ασφάλεια, 5 είδη εξοπλισμού για τους γονείς προς την ίδια κατεύθυνση, καθώς και προτάσεις για sites στο ιντερνετ ελεγμένα και κατάλληλα για τα παιδιά.

Επιπροσθέτως στα πλαίσια της ίδιας προσπάθειας, εκδόθηκαν και κυκλοφόρησαν posters για την πόρτα, σελιδοδείκτες και διάφορα άλλα φυλλάδια ενημερωτικά που μπορείτε να τα βρείτε εδώ. Μπορείτε επίσης να τα κατεβάσετε δωρεάν, να τα εκτυπώσετε και να τα χρησιμοποιήσετε ως παιδαγωγικό υλικό μιας και τα περισσότερα είναι όμορφα εικονογραφημένα και ίσως έτσι παρακάμψετε το πρόβλημα της γλώσσας ( είναι στα Αγγλικά).

Ελπίζω να υπάρξει και στην Ελλάδα κάποιος κρατικός φορέας ή ιδιωτικός έστω που να αναλάβει μια τέτοια πρωτοβουλία. Είναι πολύ απλή η διαδικασία και απαιτούνται μόνο δύο βασικά συστατικά. Καλή γνώση και κατάρτιση πάνω στην ασφαλή λειτουργία του διαδικτύου και καλή οργάνωση για την παραγωγή και τη διανομή του έντυπου υλικού. Πάνω από όλα βέβαια χρειάζεται ευαισθητοποίηση και αναγνώριση της κρισιμότητας του προβλήματος. Είμαι αισιόδοξη πως τα πράγματα αρχίζουν και στη χώρα μας να αλλάζουν προς αυτή την κατεύθυνση…!